Subsidies voor Brusselse activiteitencoöperaties die werkzoekenden helpen met het opstarten van een eigen zaak

In Brussel helpen vier activiteitencoöperaties werkzoekenden en leefloners die met een eigen zaak willen starten. Ze bieden hen de nodige begeleiding en coaching. De werkzoekenden en leefloners behouden hun uitkering tijdens de opstartfase gedurende maximum 18 maanden. De activiteitencoöperaties kunnen rekenen op financiële steun in de vorm van subsidies.

De Brusselse Hoofdstedelijke Regering heeft in haar besluit van 12 oktober 2017 onder meer de erkenningsregels voor de activiteitencoöperaties vastgelegd, samen met de subsidievoorwaarden en -bedragen, en de regels voor de uitbetaling van de subsidies.

Al deze nieuwe regels gelden vanaf 2 november 2017.

Activiteitencoöperaties

Volledig uitkeringsgerechtigde werklozen en leefloners (kandidaat-ondernemers) kunnen hun zaak opstarten en uittesten onder de vleugels van een activiteitencoöperatie:

de starter mag de juridische structuur en het ondernemingsnummer van de coöperatie gebruiken. De activiteitencoöperatie factureert in naam van de starter en verzekert de administratie van zijn/haar project. De ondernemer krijgt informatie over zijn inkomsten en uitgaven en analyseert die samen met zijn begeleider;

uitkeringsgerechtigde werkzoekenden en leefloners behouden hun uitkering tijdens de opstartfase, met een maximum van 18 maanden. Als hun project niet lukt, behouden ze hun rechten op werkloosheid en leefloon;

kandidaat-ondernemers kunnen deelnemen aan gezamenlijke workshops die regelmatig georganiseerd worden met andere kandidaat-ondernemers en krijgen individuele coaching en begeleiding door professionals;

de activiteitencoöperatie biedt een reeks vormingssessies en uitwisselingen aan, waardoor de kandidaat-ondernemers sneller vooruitgang boeken. Met de individuele coaching kan ze ook sneller inspelen op specifieke noden van de kandidaat-ondernemer.

Er zijn vier activiteitencoöperaties in Brussel.
Drie onder hen zijn verenigd onder de koepelorganisatie Job Yourself, die activiteitencoöperaties ondersteunt in hun werking en projectdragers begeleidt tijdens de volledige opstartfase. De drie activiteitencoöperaties die ondersteund worden door Job Yourself zijn Bruxelles Emergences, Debuut en Baticrea. De eerste twee richten zich tot starters in een heel breed gamma van sectoren zoals dienstverlening, ambulante handel, zorgverlening,... Baticrea richt zich enkel tot personen die actief zijn in de sector van de bouw.
De vierde activiteitencoöperatie in Brussel is Backstage Brussels (FR). Die wordt ondersteund door Iles asbl en richt zich tot starters met een creatief of cultureel project.

Begeleidingsproces van de kandidaat-ondernemer

De erkende activiteitencoöperatie organiseert elk kwartaal een onthaal- en informatiesessie over haar werking. Ze deelt de datum van deze sessie tijdig mee aan de OCMW's en aan Actiris.

Een erkende activiteitencoöperatie die een daadwerkelijke werksituatie tot stand brengt, kan een percentage heffen op de inkomsten van de ontwikkelde activiteiten om haar werkingskosten te financieren. Dit percentage mag hoogstens 15% van de brutomarge bedragen. De activiteitencoöperatie moet deze afhouding uitdrukkelijk vermelden in haar boekhoudkundige jaarbalans.

Het project dat de projectdrager heeft ingediend wordt geanalyseerd door leden van het omkaderingspersoneel met ervaring in het opstellen van financiële plannen, marketing, HR-beheer, informatica en handels-, fiscale, sociale en boekhoudkundige regelgeving.

De activiteitencoöperatie controleert de haalbaarheidsvoorwaarden van het economisch project.

Een erkende activiteitencoöperatie die beslist om een project te weigeren of stop te zetten, moet haar beslissing schriftelijk meedelen aan de projectdrager. Deze beslissing moet gedateerd worden en een aantal verplichte elementen bevattten. En ze moet met een aangetekende brief of met een elektronisch ondertekende e-mail verstuurd worden naar de projectdrager.

Erkenning

Doelgroep van de kandidaat-ondernemers
De projectdrager toont met een document of een attest van de RVA of van een OCMW aan dat hij een moeilijk te plaatsen werkloze is of dat hij tot een andere kansengroep behoort.

Erkenningsvoorwaarden
Uiterlijk op 31 juli dient de instelling haar erkenningsaanvraag met een aangetekende brief via de post of via e-mail in bij 'Brussel Economie en Werkgelegenheid van de Gewestelijke Overheidsdienst Brussel ('het bestuur')'. Daarvoor gebruikt ze het erkenningsaanvraagformulier dat het bestuur geeft opgesteld. Bij haar erkenningsaanvraag voegt de aanvragende instelling een dossier met een aantal verplichte stukken.

Het bestuur onderzoekt de erkenningsaanvraag en gaat na of die voldoet aan de voorwaarden van de ordonnantie van 21 november 2013 en haar uitvoeringsmaatregelen.
Oordeelt het bestuur dat deze voorwaarden vervuld zijn, dan stelt het een maximaal aantal kandidaat-ondernemers voor die begeleid door de activiteitencoöperatie de voorbereidingsfase kunnen ingaan, samen met het gemiddelde jaarlijkse percentage begeleide kandidaten die zich in de testfase moeten bevinden.

De activiteitencoöperatie begeleidt minstens 20 kandidaat-ondernemers.

De Brusselse Hoofdstedelijke Regering kan een activiteitencoöperatie erkennen voor twee jaar, hernieuwbaar voor een periode van onbepaalde duur.

Is het dossier dat bij de erkenningsaanvraag hoort volledig, dan onderzoekt het bestuur het dossier en bezorgt het samen met het analyseverslag van het dossier aan het beheerscomité van Actiris. Dit comité kan de aanvragende instelling op eigen initiatief of op vraag van de instelling horen.

Zodra het bestuur het schriftelijk advies van het beheerscomité van Actiris heeft ontvangen, wordt de erkenningsaanvraag bezorgd aan de Regering. Binnen de 45 kalenderdagen, te rekenen vanaf de ontvangst van het dossier spreekt de Brusselse Hoofdstedelijke Regering zich uit en bezorgt ze haar beslissing aan het bestuur.

De beslissing van de Regering wordt bij uittreksel bekendgemaakt in het Belgisch Staatsblad.

De erkenning treedt in werking op 1 januari van het volgende jaar.

Hernieuwing van de erkenning
Een erkende activiteitencoöperatie kan ten vroegste acht maanden en ten laatste zes maanden voor het verstrijken van de lopende erkenning een aanvraag tot hernieuwing van haar erkenning indienen.

Uitbreiding van de erkenning
Een erkende activiteitencoöperatie die tijdens haar erkenningsperiode van 2 jaar een uitbreidingsaanvraag wil indienen, moet dit doen bij de Regering, ten vroegste acht en ten laatste zes maanden voor het verstrijken van haar lopende erkenning.

Als de uitbreidingsaanvraag voor de erkenning ingediend wordt tijdens de geldigheidsperiode van een erkenning die hernieuwd is voor onbepaalde duur, dan kan de uitbreidingsaanvraag één keer per jaar ingediend worden, uiterlijk op 31 juli.

De uitbreidingsaanvraag wordt verzonden naar het bestuur. Er wordt een dossier bijgevoegd met daarin de wijzigingen die aangebracht zijn aan het oorspronkelijke erkenningsaanvraagdossier, én met de bijgewerkte kwantitatieve en kwalitatieve beschrijving van de activiteiten die de begeleidingsstructuur uitvoert of van plan is uit te voeren, alsook een beschrijving van de gekozen methode.

De erkenningsuitbreiding wordt van kracht vanaf 1 januari van het volgende jaar.

Opschorting van de mogelijkheid om een erkennings- en uitbreidingsaanvraag in te dienen
Als de beschikbare begrotingskredieten overschreden dreigen te worden bij de toekenning van nieuwe subsidies, dan wordt de mogelijkheid om een erkenningsaanvraag door de aanvragende instellingen, en de mogelijkheid voor een erkende activiteitencoöperatie om een aanvraag in te dienen tot uitbreiding van de toegekende erkenningen, bij regeringsbeslissing geschorst tot er nieuwe begrotingskredieten beschikbaar worden. Deze beslissing wordt bekendgemaakt in het Belgisch Staatsblad en op de website van het bestuur.

Subsidies

Een erkende activiteitencoöperatie krijgt van de Brusselse Hoofdstedelijke Regering:

een forfaitair jaarbedrag van 1.000 euro, vermenigvuldigd met het aantal personen waarvoor de activiteitencoöperatie erkend is;

een variabel bedrag dat wordt bepaald op basis van: het aantal kandidaat-ondernemers dat uitgenodigd wordt om hun economische activiteit te testen, berekend als jaarlijks gemiddelde over het kalenderjaar, en het aantal gunstige uitstromen naar een beroepsactiviteit, berekend als jaarlijks gemiddelde over het kalenderjaar.

Het aantal kandidaat-ondernemers dat uitgenodigd wordt om hun economische activiteit te testen, berekend als jaarlijks gemiddeld over het kalenderjaar wordt vermenigvuldigd met 2.500 euro.

Het besluit van de Brusselse Hoofdstedelijke Regering van 12 oktober 2017 somt de economische leefbaarheidsvoorwaarden op waaraan het startplan van de kandidaat-ondernemer moet voldoen om als operationeel beschouwd te worden.

De gunstige uitstromen naar een beroepsactiviteit stemmen uitsluitend overeen met de volgende gunstige uitstroom na de testfase:

de oprichting van een individueel bedrijf of een vennootschap;

de overgang naar werk in loondienst dat verschilt van een betrekking beoogd in artikel 60, § 7 van de OCMW-wet, en voor zover de betrokkene minimaal in dienst wordt genomen in het kader van een arbeidscontract van bepaalde duur van zes maanden, dat minimaal voorziet in een halftijds werkschema.

Het jaarlijks gemiddelde over het kalenderjaar van het aantal bedrijfsoprichtingen na de testfase wordt vermenigvuldigd met maximum 500 euro voor de toekenning van het variabele bedrag van de subsidie.
Het jaarlijks gemiddelde over het kalenderjaar van het aantal personen dat overgaat naar werk in loondienst na de testfase wordt vermenigvuldigd met maximum 250 euro voor de toekenning van het variabele bedrag van de subsidie.

Als het jaarlijks gemiddelde van het aantal personen dat overgaat naar werk in loondienst hoger ligt dan 25% van het totale aantal gunstige uitstromen, is er een enkele subsidie verschuldigd voor die uitstromen naar loondienst die hoger liggen dan 25%. Om het maximale aantal toegelaten uitstromen naar loondienst te berekenen, worden in de aantallen de cijfers na de komma afgerond tot het dichtstbij gelegen hogere getal.

Tewerkstellingen bij een tewerkstellingscoöperatie als werknemer in loondienst worden hier beschouwd als bedrijfsoprichtingen.

Uitbetaling subsidies

Om subsidies te kunnen krijgen, moet de erkende activiteitencoöperatie elk jaar, tussen 1 januari en 15 februari, een financieringsaanvraag indienen bij de Brusselse Hoofdstedelijke Regering. Ze verstuurt haar financieringsaanvraag naar het bestuur, ofwel via een aangetekende brief met de post, ofwel per elektronische post, met het formulier opgesteld door het bestuur.

Het bestuur onderzoekt de financieringsaanvraag en kijkt na of de aanvraag voldoet aan de ordonnantie van 21 november 2013 en haar uitvoeringsmaatregelen. Het bestuur houdt rekening met de evaluatie van de activiteitencoöperatie van het voorgaande jaar.
Als het dossier volledig is, bezorgt het bestuur het aan de Regering.

De subsidies worden in schijven uitbetaald. Elke schijf wordt voorlopig uitbetaald en wordt betaald op basis van een schuldvordering.

De eerste uitbetaalde schijf bedraagt 80%.

Het saldo van de subsidie wordt uitbetaald:

op voorlegging van de verantwoordingsstukken voor het volledige toegekende bedrag. Deze stukken moeten alle openbare financieringsbronnen vermelden. Ze moeten uiterlijk op 31 maart van het jaar na het referentiejaar bezorgd worden;

na controle door het bestuur, volgens de regels die de Brusselse minister van Tewerkstelling bepaalt, behalve bij een naar behoren gemotiveerde betwisting.

De minister kan andere uitbetalingsregels bepalen voor de subsidies.

Controle van de erkenning

De Brusselsel Hoofdstedelijke Regering kan, op voorstel van het bestuur en na ontvangst van het dossier bezorgd door het bestuur of door de gewestelijke werkgelegenheidsinspectie, de erkenning van een erkende activiteitencoöperatie schorsen (art. 15, § 1 en § 3, ordonnantie van 21 november 2013).

Aan de schorsingsbeslissing gaat een ingebrekestelling van de activiteitencoöperatie vooraf, per aangetekende brief, waarin de grond en de redenen voor de overwogen schorsing worden meegedeeld.
Bij een erkenningsschorsing is er geen enkele subsidie verschuldigd binnen de geldigheidsduur van de schorsingsbeslissing.

Bij een erkenningsintrekking is er geen subsidie meer verschuldigd, en de Regering kan de terugbetaling eisen van de al toegekende subsidies die niet noodzakelijk zijn voor de vereffening.

Het bestuur kan de erkenning schrappen als de activiteitencoöperatie haar activiteiten definitief stopzet.

De gewestelijke werkgelegenheidsinspectie kan vermoedens vaststellen die de stopzetting verantwoorden van de activiteiten van de erkende activiteitencoöperatie. Ze brengt het bestuur hiervan op de hoogte.

Jaarlijks activiteitenverslag

De erkende activiteitencoöperatie moet haar jaarlijks activiteitenverslag uiterlijk op 31 maart van het jaar dat volgt op het jaar waar het verslag op slaat indienen bij het bestuur. Brussel Economie en Werkgelegenheid stelt het model van jaarlijks activiteitenverslag op. De erkende activiteitencoöperatie kan het verslag ofwel elektronisch ofwel met een aangetekende brief opsturen. Brussel Economie en Werkgelegenheid bezorgt het aan Actiris.

Het bestuur evalueert aan de hand van kwantitatieve en kwalitatieve criteria, sociaaleconomische factoren en tevredenheidspeilingen en -enquêtes bij de projectdragers, kandidaat-ondernemers en hun partners, of de erkende activiteitencoöperatie voldoet aan de wettelijke voorwaarden.

In werking

Het besluit van de Brusselse Hoofdstedelijke Regering van 12 oktober 2017 treedt in werking op 2 november 2017, tien dagen nadat het verscheen in het Belgisch Staatsblad.

Het voert de ?ordonnantie van 21 november 2013 betreffende de erkenning van vennootschappen als activiteitencoöperatie met het oog op de toekenning van toelagen? uit, die eveneens in werking treedt op 2 november 2017.

Bron: Besluit van de Brusselse Hoofdstedelijke Regering van 12 oktober 2017 houdende uitvoering van de ordonnantie van 21 november 2013 betreffende de erkenning van vennootschappen als activiteitencoöperatie met het oog op de toekenning van toelagen, BS 23 oktober 2017.

Zie ook:
Ordonnantie van 21 november 2013 betreffende de erkenning van vennootschappen als activiteitencoöperatie met het oog op de toekenning van toelagen, BS 3 december 2013.